متن کامل پیشنویس مسؤولیت کشورها دربرابر اعمال متخلفانۀ بین المللی،مصوب 2001
متن کامل پیشنویس مسؤولیت کشورها دربرابر اعمال متخلفانۀ بین المللی،مصوب 2001 کمیسیون حقوق بین الملل
ترجمه از متن انگلیسی:امیرعباس امیرشکاری
چکیده
پس از سالها جنجال بر سر تصویب طرح مسؤولیت بین المللی کشورها،کمیسیون حقوق بین الملل،در نهایت موفق به تصویب طرحی 59 ماده ای درباب مسؤولیت بین المللی کشورها،دربرابر اعمال متخلفانۀ بین المللی شد.کمیسیون،ضمن گرایش بیشتر به تئوری خطر،در انتساب مسؤولیت،بر خلاف رفتار جنبشهای شورشی،رفتار انجام شده در غیاب مقامات رسمی،رفتار هدایت شده از جانب یک کشور و رفتار ارگانهای یک کشور را حتی در صورت تجاوز از اختیار،علی الأصول بدان کشور،منتسب دانسته است.هنگامی که عمل کشوری،با تعهد آن،مطابق نبوده،اقدام مزبور بدان کشور منتسب باشد،کشور،مسؤول است.کشوری که به کشور دیگر،در ارتکاب یک عمل متخلفانۀ بین المللی،معاونت یا مساعدت کند،به دلیل ارتکاب چنین امری،به همراه کشور اخیر از نظر بین المللی مسؤول است.کشوری که کشور دیگر را به ارتکاب عملی مجبور می سازد،از نظر بین المللی در برابر آن عمل،مسؤول است.در این طرح،رضایت،دفاع مشروع،اقدامات متقابل،فورس ماژور،اضطرار و ضرورت از کیفیات مانع متخلفانه بودن عمل بین المللی دانسته شده،کشور مسؤول،قادر نخواهد بود به عنوان توجیهی برای قصور در مطابقت با تعهداتش،بر مقررات قانون داخلی خود اتکا کند.
طرح حاضر،اعادۀ وضعیت به حالت سابق،خسارت،رضایت و اعطای منفعت را از اشکال جبران خسارت دانسته است.یک کشور زیاندیده،علی الأصول می تواند تنها اقدامات متقابل را علیه کشوری که دربرابر یک عمل متخلفانه مسؤول است،به منظور واداشتن آن کشور به موافقت با تعهداتش،اتخاذ کند.قوانین خاص و منشور ملل متحد،بر مقررات طرح مسؤولیت،مقدمند.
واژگان کلیدی:مسؤولیت کشورها،کمیسیون حقوق بین الملل،عمل متخلفانۀ بین المللی،جبران خسارت،اقدامات متقابل.
دادگان،واژه ای بر گرفته از پارسی کهن و به معنای حقوق است.انتخاب چنان واژه ای توسط نگارنده،به دلیل قرابت آن با رشته تحصیلی اوست که هم اکنون به عنوان عضو هیات علمی دانشگاه و وکیل پایه یک دادگستری مشغول خدمت به فرزندان این مرز و بوم است؛باشد که دیگر بار عظمت ایران و ایرانی احیا گردد و با استقرار بشریت در پهنه گیتی،صلح و آرامش و امنیت برای آدمیان فراهم گردد.